{"id":945,"date":"2021-10-02T14:46:00","date_gmt":"2021-10-02T14:46:00","guid":{"rendered":"https:\/\/akanabdula.com\/surdurulebilirlik-ve-yas-tutma-halleri\/"},"modified":"2021-10-02T14:46:00","modified_gmt":"2021-10-02T14:46:00","slug":"surdurulebilirlik-ve-yas-tutma-halleri","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/akanabdula.com\/en\/surdurulebilirlik-ve-yas-tutma-halleri\/","title":{"rendered":"S\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilirlik ve yas tutma halleri"},"content":{"rendered":"\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bu aralar T\u00fcrkiye\u2019de \u00e7ok \u015feyin yas\u0131 tutuluyor.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Yas tutmaya yabanc\u0131 de\u011filiz asl\u0131nda; sevdiklerimizin, do\u011fup b\u00fcy\u00fcd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz mahallelerin, hayallerimizin duygusal cenazelerinde ne yaz\u0131k ki \u00e7ok bulunduk bu aralar.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Yang\u0131nlarda a\u011fa\u00e7lar\u0131m\u0131z\u0131n ve o yang\u0131nlarda kaybetti\u011fimiz t\u00fcm canlar\u0131n yas\u0131n\u0131 tuttuk.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Peki, iklimin yas\u0131 tutuldu\u011fu zaman, s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilirlik projeleri yeterince etki yarat\u0131r m\u0131?<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u00d6ncelikle d\u00fcnyada Z jenerasyonun \u015fu anki ruh haline bir bakal\u0131m.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Lancet Gezegen Sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 taraf\u0131ndan yay\u0131nlanan ve Bath \u00dcniversitesi, Stanford Global Sa\u011fl\u0131k i\u00e7in T\u0131bbi \u0130novasyon Merkezi gibi kurumlar\u0131n ger\u00e7ekle\u015ftirdi\u011fi ara\u015ft\u0131rma[1], global olarak gen\u00e7lerin y\u00fczde 56\u2019s\u0131n\u0131n \u201cinsanl\u0131\u011f\u0131n sonunun geldi\u011fine\u201d inand\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6sterdi.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Sona geldik diyen bir jenerasyona, markalar ne diyecek? Hala bir umudun oldu\u011funu mu anlatacak yoksa onlarla birlikte yas m\u0131 tutacak?<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">S\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilirlik konusunda T\u00fcrkiye yeni bir kav\u015fa\u011fa ula\u015fm\u0131\u015ft\u0131r ve art\u0131k gidece\u011fi y\u00f6n konusunda karar vermek zorundad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">T\u00fcrkiye\u2019de pandemi \u00f6ncesinde \u201cs\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilirlik\u201d kavram\u0131n\u0131 \u00f6nemseyen n\u00fcfus y\u00fczde 6 iken, bu oran Covid ile birlikte y\u00fczde 48\u2019lere \u00e7\u0131kt\u0131. \u0130nsan\u0131m\u0131z \u201cs\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilirlik\u201d gibi s\u00fcsl\u00fc kavramlar kullanm\u0131yor tabi ki. Vatan\u0131n kendine yetmesi diyor. T\u00fcrkiye\u2019nin y\u00fczde 48\u2019i vatan\u0131n kendine yetmesinin \u00e7ok \u00f6nemli oldu\u011funu s\u00f6yl\u00fcyor art\u0131k. \u00dcstelik bu veri, yang\u0131nlar ve seller \u00f6ncesinden. \u015eu an tahminimiz, bu kavrama atfedilen \u00f6nemin y\u00fczde 60\u2019lar\u0131 g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcd\u00fcr.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Nedir bu vatan\u0131n kendine yetme meselesi dedi\u011fimizde de anlatt\u0131klar\u0131 hep iklim oluyor. Halk\u0131m\u0131z i\u00e7in s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebildik meyve, sebze, hayvanc\u0131l\u0131k, su, orman, enerji\u2026<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">T\u00fcketici, s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilirlik ile hane ekonomisi aras\u0131nda art\u0131k direkt ba\u011flant\u0131 kuruyor. Kurakl\u0131k demek, elektri\u011fin pahalanmas\u0131 demek, o da k\u0131\u015f\u0131n hane ekonomisinin zorlanmas\u0131 demek. Halk\u0131n y\u00fczde 62\u2019si Ekim itibariyle elektrik ve do\u011fal gaz faturas\u0131 korkusundan dolay\u0131, tasarrufa ge\u00e7ece\u011fini s\u00f6yl\u00fcyor.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Kad\u0131nlar erkeklerden iki kat daha endi\u015feli. En endi\u015feli kitle de yeni bebek anneleri. Onlar\u0131n kayg\u0131lar\u0131 tavan yapm\u0131\u015f durumda.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Orta ya\u015f ve \u00fcst\u00fc h\u00e2l\u00e2 \u201c\u00f6nlem al\u0131nmal\u0131\u201d diyor; bebek anneleri \u201cm\u00fccadele etmeliyiz\u201d diyor ama iklim krizinden as\u0131l etkilenecek olan gen\u00e7ler art\u0131k \u00e7ok ge\u00e7 oldu\u011funa inan\u0131yor. Onlar yas i\u00e7indeler. Bu krizi kaderleri kabul edip aksiyon alm\u0131yorlar. Yas tutarak kendi k\u00f6\u015felerinde felaketleri bekliyorlar.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u00d6zellikle yas haline b\u00fcr\u00fcnen insanda inan\u00e7 g\u00fc\u00e7lendirmek veya s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilirlik kavram\u0131na bir \u00f6nem atfetmek, davran\u0131\u015f de\u011fi\u015ftirmeye yetmiyor. Yale \u0130klim De\u011fi\u015fikli\u011fi \u0130leti\u015fimi Program\u0131\u2019nda davran\u0131\u015flar\u0131 inceleyen Prof. Jennifer Carman\u2019\u0131n yapt\u0131\u011f\u0131 ara\u015ft\u0131rmalara g\u00f6re insanlar\u0131n y\u00fczde 31\u2019i iklim krizine dair aksiyon almak istedi\u011fini s\u00f6ylerken sadece y\u00fczde 6\u2019s\u0131 ge\u00e7en y\u0131l b\u00f6yle bir ad\u0131m att\u0131\u011f\u0131n\u0131 ifade ediyor.[2]<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><img fetchpriority=\"high\" decoding=\"async\" width=\"800\" height=\"450\" src=\"https:\/\/akanabdula.com\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/surdurulebilirlik-kose-yazisi.jpg.webp\" alt=\"\" class=\"wp-image-269\" srcset=\"https:\/\/akanabdula.com\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/surdurulebilirlik-kose-yazisi.jpg.webp 800w, https:\/\/akanabdula.com\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/surdurulebilirlik-kose-yazisi.jpg-300x169.webp 300w, https:\/\/akanabdula.com\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/surdurulebilirlik-kose-yazisi.jpg-768x432.webp 768w\" sizes=\"(max-width: 800px) 100vw, 800px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u0130\u015fte bu kitle s\u00f6z konusu oldu\u011funda, markalar nas\u0131l bir s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilirlik ileti\u015fimi yapmal\u0131?<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">T\u00fcrkiye\u2019de markalar, iklim kriziyle m\u00fccadele mesajlar\u0131 verirken hedef kitlenin bir k\u0131sm\u0131n\u0131n yas i\u00e7inde kaybolmu\u015f oldu\u011funu hesaba katm\u0131yor. Aksine, yas\u0131n\u0131 tuttu\u011fumuz d\u00fcnyam\u0131z\u0131n sona geldi\u011fini hat\u0131rlatmak ister gibi, kaybettiklerimizi g\u00f6steren i\u00e7erikleri abartarak masaya koyuyorlar.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bunu iyi niyetle yap\u0131yorlar asl\u0131nda. Tansiyonu y\u00fckseltmek, aciliyet duygusu yaratmak istiyorlar ancak yapt\u0131klar\u0131 \u015fey yas tutan insanlar\u0131 daha da derin bir yasa sevk etmek.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Denizin \u00fczerini kaplam\u0131\u015f pet \u015fi\u015feler, yanm\u0131\u015f ormanlar, yaralanm\u0131\u015f hayvanlar, ba\u015f\u0131m\u0131za \u00e7ok k\u0131sa zamanda gelecek felaketlerin s\u00f6ylemleri\u2026<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u0130klim kriziyle m\u00fccadele ileti\u015fimlerinde \u00e7o\u011funlukla do\u011fan\u0131n \u00f6l\u00fcs\u00fcn\u00fc g\u00f6r\u00fcyoruz. \u00d6l\u00fcn\u00fcn d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fc, \u00e7aresi yok ki. Ancak yas\u0131 var.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">T\u00fcrkiye\u2019de markalar yas yaratmaktan ka\u00e7\u0131nmal\u0131. \u201cBu kadar suyumuz kald\u0131, \u015fu kadar hayvan\u0131n nesli t\u00fckendi\u2026\u201d gibi ileti\u015fimler, tek yapabilece\u011fimizin k\u00f6\u015feye \u00e7ekilip s\u0131zlanarak son perdeyi izlemek oldu\u011funu hissettiriyor. Bu nedenle \u00e7aresizli\u011fi dost edinmi\u015f gen\u00e7ler, davran\u0131\u015f de\u011fi\u015fikli\u011fine ihtiya\u00e7 duymuyor. Onun yerine ka\u00e7\u0131n\u0131lmaz sona katlanmaya karar veriyorlar.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Peki, yas\u0131n \u00f6tesine ge\u00e7mek i\u00e7in markalar neler yapabilir?<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Hikayeyi anlatmaya sondan ba\u015flamamak, yolculu\u011fu tamamen de\u011fi\u015ftirmemizi sa\u011flayabilir. Yas ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar\u0131 William Worden ve Thomas Attig\u2019e g\u00f6re yas\u0131n \u00f6tesine ge\u00e7mek demek, \u201cde\u011fi\u015fen \u00e7evreye uyum sa\u011flamak ve d\u00fcnyay\u0131 yeniden anlamland\u0131rmak\u201d demek[3]. Eski d\u00fcnyan\u0131n yas\u0131n\u0131 tutarken, yeni d\u00fcnyay\u0131 \u00f6\u011frenmek; anlam y\u00fcklediklerimizi sorgulamaktan ge\u00e7iyor. Verilen zararlar verildi, fakat \u015fimdi sahip olduklar\u0131m\u0131z neler ve onlarla neler yapabiliriz? S\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilirli\u011fin anlam\u0131 erozyona u\u011frad\u0131ysa, \u00fclkenin \u201ckendi kendine yetmesinin\u201d anlam\u0131 nedir? Yasta kaybolmaktansa bu sorular\u0131n cevaplar\u0131n\u0131 aramal\u0131y\u0131z. \u0130leti\u015fimin \u00e7arp\u0131c\u0131 ve korkutucu olmas\u0131 i\u00e7in arkas\u0131ndan a\u011flanacak bir do\u011fa resmi \u00e7izmek; omuzlar\u0131 d\u00fc\u015f\u00fck, s\u0131rt\u0131 kambur seyirci kald\u0131\u011f\u0131m\u0131z iklim krizine dair aksiyon almam\u0131z\u0131 sa\u011flamayacak.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Art\u0131k korkuya de\u011fil, \u00fcmide ihtiyac\u0131m\u0131z var. Hatta iklim de\u011fi\u015fikli\u011fi \u00e7ift\u00e7ilerden CEO\u2019lara kadar istisnas\u0131z herkesin g\u00fcndelik hayat\u0131n\u0131 etkileyece\u011fi i\u00e7in; bireysel de\u011fil, kolektif bir \u00fcmit aray\u0131\u015f\u0131na ihtiyac\u0131m\u0131z var. Amerika\u2019da \u201cGood Grief\u201d isimli \u201ciklim yas\u0131\u201d odakl\u0131 grup terapileri, Birle\u015fik Krall\u0131k\u2019ta \u201ciklim yas\u0131\u201d at\u00f6lyeleri d\u00fczenlenmeye ba\u015fland\u0131 bile. Yas\u0131m\u0131z\u0131n kenar\u0131nda k\u00f6\u015fesinde kalm\u0131\u015f, g\u00fcc\u00fcn\u00fc birliktelikten alan \u00fcmit k\u0131r\u0131nt\u0131s\u0131n\u0131 bulmal\u0131y\u0131z. \u00d6l\u00fcs\u00fc hat\u0131rlat\u0131la hat\u0131rlat\u0131la ancak yas\u0131n\u0131 tuttu\u011fumuz d\u00fcnyay\u0131 Adalet A\u011fao\u011flu\u2019nun kelimeleriyle, \u201c\u00f6lm\u00fc\u015f gibi sevmeyelim, ya\u015f\u0131yor.\u201d<\/p>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator has-alpha-channel-opacity\"\/>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Kaynak:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">[1]&nbsp;<a href=\"https:\/\/www.bbc.com\/future\/article\/20200402-climate-grief-mourning-loss-due-to-climate-change\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">https:\/\/www.bbc.com\/future\/article\/20200402-climate-grief-mourning-loss-due-to-climate-change<\/a><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">[2]&nbsp;<a href=\"https:\/\/www.vice.com\/en\/article\/88npnp\/fifty-six-percent-of-young-people-think-humanity-is-doomed\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">https:\/\/www.vice.com\/en\/article\/88npnp\/fifty-six-percent-of-young-people-think-humanity-is-doomed<\/a><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">[3]&nbsp;<a href=\"https:\/\/grist.org\/protest\/the-un-report-is-scaring-people-but-what-if-fear-isnt-enough\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">https:\/\/grist.org\/protest\/the-un-report-is-scaring-people-but-what-if-fear-isnt-enough\/<\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Bu aralar T\u00fcrkiye\u2019de \u00e7ok \u015feyin yas\u0131 tutuluyor. Yas tutmaya yabanc\u0131 de\u011filiz asl\u0131nda; sevdiklerimizin, do\u011fup b\u00fcy\u00fcd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz mahallelerin, hayallerimizin duygusal cenazelerinde ne yaz\u0131k ki \u00e7ok bulunduk bu aralar. Yang\u0131nlarda a\u011fa\u00e7lar\u0131m\u0131z\u0131n ve o yang\u0131nlarda kaybetti\u011fimiz t\u00fcm canlar\u0131n yas\u0131n\u0131 tuttuk. Peki, iklimin yas\u0131 tutuldu\u011fu zaman, s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilirlik projeleri yeterince etki yarat\u0131r m\u0131? \u00d6ncelikle d\u00fcnyada Z jenerasyonun \u015fu anki ruh haline [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":946,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"inline_featured_image":false,"footnotes":""},"categories":[33],"tags":[],"class_list":["post-945","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-marketing-turkiye"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/akanabdula.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/945","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/akanabdula.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/akanabdula.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/akanabdula.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/akanabdula.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=945"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/akanabdula.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/945\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/akanabdula.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/946"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/akanabdula.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=945"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/akanabdula.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=945"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/akanabdula.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=945"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}